Nợ BHXH tại Khánh Hòa tăng, quyền lợi NLĐ bị ảnh hưởng
Theo BHXH tỉnh Khánh Hòa, tính đến ngày 31.3.2026, tổng số nợ BHXH, bảo hiểm y tế (BHYT), bảo hiểm thất nghiệp (BHTN) và bảo hiểm tai nạn lao động - bệnh nghề nghiệp gần 444 tỉ đồng. Trong đó, số nợ từ các đơn vị sử dụng lao động là hơn 315 tỉ đồng. Đáng chú ý, có hơn 51 tỉ đồng thuộc về các doanh nghiệp đã ngừng hoạt động, nhưng chưa hoàn thành nghĩa vụ đóng BHXH.
Toàn tỉnh hiện có 2.423 đơn vị nợ BHXH từ 1 tháng trở lên, với tổng số tiền hơn 305 tỉ đồng. Phần lớn các khoản nợ này tập trung ở khu vực doanh nghiệp ngoài quốc doanh trong đó, 661 đơn vị nợ kéo dài trên 6 tháng, với số tiền gần 150 tỉ đồng.
Doanh nghiệp chậm đóng hoặc trốn đóng BHXH ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi của NLĐ, khiến họ không được giải quyết chế độ ốm đau, thai sản, không thể chốt sổ BHXH khi nghỉ việc và gặp khó khăn khi làm thủ tục hưởng trợ cấp thất nghiệp. Nhiều lao động chỉ phát hiện doanh nghiệp nợ BHXH khi làm thủ tục hưởng chế độ, dẫn đến tranh chấp kéo dài và phức tạp. Ông Huỳnh Thái Thịnh (phường Nam Nha Trang) là ví dụ điển hình. Dù bị trừ tiền BHXH hằng tháng, ông phát hiện doanh nghiệp nợ hơn 47 triệu đồng khi đối chiếu với cơ quan BHXH. Sau hơn 2 năm khởi kiện, ông vẫn chưa nhận được trợ cấp thất nghiệp, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến cuộc sống.
Cần giải pháp mạnh để bảo vệ người lao động
Tại Khánh Hòa, nhiều doanh nghiệp nợ BHXH kéo dài nhiều năm với số tiền lớn và thiếu hợp tác xử lý. Một số doanh nghiệp nợ hàng chục tháng, thậm chí đã ngừng hoạt động nhưng vẫn chưa hoàn thành nghĩa vụ. Đây là nhóm có nguy cơ cao khiến người lao động không đảm bảo quyền lợi.
Theo BHXH tỉnh Khánh Hòa, nhiều năm qua tình trạng một số doanh nghiệp có số nợ lớn, kéo dài và thiếu hợp tác với cơ quan BHXH trong việc xử lý nợ. Nổi bật như Công ty TNHH Một thành viên Đóng tàu Nha Trang (nợ 106 tháng với số tiền 12,4 tỉ đồng), Công ty Cổ phần Xây dựng Cấp thoát nước số 12 (nợ 70 tháng với số tiền 1,3 tỉ đồng) Công ty Cổ phần Khách sạn Bến Du thuyền (nợ 73 tháng với số tiền hơn 1,88 tỉ đồng), Chi nhánh Công ty TNHH Thời trang Hoa in (nợ 14 tháng với số tiền hơn 2,1 tỉ đồng).
Đại diện LĐLĐ tỉnh Khánh Hòa cho biết, thời gian qua, tổ chức Công đoàn đã hỗ trợ nhiều trường hợp NLĐ khởi kiện doanh nghiệp nợ lương, nợ BHXH nhưng số vụ việc được giải quyết còn hạn chế, chưa tương xứng với thực trạng.
Thực tế cho thấy, việc khởi kiện doanh nghiệp nợ BHXH vẫn gặp nhiều khó khăn, thời gian xử lý kéo dài, trong khi NLĐ là bên chịu thiệt hại lớn nhất. Nếu không có các biện pháp đủ mạnh, tình trạng nợ BHXH sẽ tiếp tục gia tăng. “Việc siết chặt quản lý và nâng cao trách nhiệm của doanh nghiệp là yêu cầu cấp thiết. Bảo vệ quyền lợi NLĐ cần được đặt ở vị trí trung tâm trong mọi giải pháp” - đại diện LĐLĐ tỉnh nhấn mạnh.
Ông Phạm Xuân Hải - Phó Giám đốc BHXH tỉnh Khánh Hòa - cho biết, trong tháng 4, BHXH tỉnh Khánh Hòa triển khai nhóm giải pháp để thu nợ BHXH, với trọng tâm tăng cường thanh tra, kiểm tra, phối hợp với công an trong phòng, chống hành vi trốn đóng BHXH. Cơ quan BHXH cũng chủ động phối hợp với các cấp, ngành tăng cường mọi giải pháp thu, thu nợ nhằm đảm bảo quyền và lợi ích của người lao động tham gia BHXH. Ngành BHXH khuyến nghị người lao động chủ động theo dõi quá trình tham gia thông qua ứng dụng VssID - BHXH số. Đây được xem là công cụ giúp người lao động kiểm soát việc đóng BHXH của doanh nghiệp, từ đó kịp thời phát hiện vi phạm và yêu cầu xử lý.
