Bài 3: Khi chính sách tài khóa trở thành điểm tựa của niềm tin thị trường

Năm 2026 sẽ tiếp tục duy trì nhiều chính sách tài khóa hỗ trợ người dân và doanh nghiệp.

Nhiều kỳ vọng vào chính sách

Theo định hướng của Bộ Tài chính, năm 2026 sẽ tiếp tục duy trì nhiều chính sách hỗ trợ quan trọng đã phát huy hiệu quả trong giai đoạn vừa qua, như giảm 2% thuế giá trị gia tăng, giảm thuế bảo vệ môi trường đối với xăng dầu, miễn, giảm phí và lệ phí, điều chỉnh tăng mức giảm trừ gia cảnh trong thuế thu nhập cá nhân và kéo dài miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp. Đây được xem là những “trụ cột” của chính sách tài khóa hỗ trợ, vừa giúp doanh nghiệp giảm chi phí, vừa tăng thu nhập khả dụng cho người dân, từ đó duy trì sức cầu và đà phục hồi của nền kinh tế.

Đối với người lao động, việc điều chỉnh tăng mức giảm trừ gia cảnh từ 11 triệu đồng lên 15,5 triệu đồng mỗi tháng, và mức giảm trừ cho người phụ thuộc từ 4,4 triệu đồng lên 6,2 triệu đồng, được đánh giá là một bước đi rất kịp thời. Anh Trần Văn Toàn (một kỹ sư tại khu công nghệ cao tại Hà Nội) cho biết, chi phí sinh hoạt, nhà ở và giáo dục trong những năm gần đây đã tăng rất mạnh. Nếu vẫn giữ mức giảm trừ cũ thì thuế thu nhập cá nhân không còn phản ánh đúng thu nhập thực tế nữa. Việc nâng mức giảm trừ giúp người đi làm có thêm dư địa chi tiêu và tích lũy, cảm nhận rõ sự đồng hành của chính sách”, anh nói.

Ở khu vực nông thôn, việc kéo dài miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp đến năm 2030 cũng được kỳ vọng tạo ra sự ổn định lâu dài. Một hộ nông dân trồng lúa tại An Giang chia sẻ rằng, trong bối cảnh chi phí phân bón, giống và nhân công tăng cao, việc tiếp tục được miễn thuế đất giúp bà con giảm bớt gánh nặng, yên tâm đầu tư vào sản xuất. Nông dân cần sự ổn định để tính chuyện lâu dài. Nếu chính sách rõ ràng, người dân mới dám mở rộng sản xuất, cải tạo ruộng đất.

Với cộng đồng doanh nghiệp, kỳ vọng lớn nhất không chỉ nằm ở quy mô ưu đãi, mà ở tính ổn định và khả năng dự báo của chính sách. Một doanh nghiệp kinh doanh phụ tùng điện lạnh tại Hà Nội nhận xét rằng các chính sách giảm thuế giá hay gia hạn thuế trong thời gian qua đã giúp doanh nghiệp vượt qua giai đoạn khó khăn, nhưng điều doanh nghiệp cần hơn cho giai đoạn tới là một “khung chính sách” ổn định đủ dài để chủ động xây dựng kế hoạch đầu tư.

Thiết kế chính sách tài khóa đúng trọng tâm

Những ngày đầu năm, khi chia sẻ với báo chí về các định hướng của ngành Tài chính trong năm 2026, Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng khẳng định, để đạt mục tiêu tăng trưởng ở mức hai con số, đồng thời bảo đảm ổn định kinh tế vĩ mô và đổi mới mô hình tăng trưởng, ngành Tài chính sẽ tiếp tục tham mưu, triển khai đồng bộ, quyết liệt và hiệu quả các nhiệm vụ được Đảng, Nhà nước giao.

Trong đó, chính sách tài khóa sẽ tiếp tục được điều hành theo hướng chủ động, mở rộng hợp lý, có trọng tâm, trọng điểm; củng cố vai trò chủ đạo của ngân sách Trung ương, đồng thời phát huy tính chủ động, sáng tạo của các bộ, ngành và địa phương. Việc phối hợp chặt chẽ với chính sách tiền tệ nhằm vừa giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, vừa thúc đẩy tăng trưởng cao, chuyển đổi mô hình phát triển, nâng cao chất lượng tăng trưởng; đồng thời tiếp tục làm mới các động lực tăng trưởng truyền thống và khai thác hiệu quả các động lực tăng trưởng mới.

Ở tầm vĩ mô, bài toán lớn nhất vẫn là cân bằng giữa hỗ trợ tăng trưởng và bảo đảm an toàn tài chính quốc gia. Các chuyên gia kinh tế cho rằng, kinh nghiệm năm 2025 cho thấy nếu chính sách tài khóa được thiết kế đúng trọng tâm, hỗ trợ đúng đối tượng và gắn với cải cách quản lý thu, thì việc “mở rộng có kiểm soát” không làm suy yếu ngân sách, mà còn giúp nuôi dưỡng nguồn thu trong trung và dài hạn. Khi doanh nghiệp phục hồi, người dân tiêu dùng nhiều hơn, cơ sở thuế được mở rộng một cách tự nhiên và bền vững hơn.

Từ góc nhìn của doanh nghiệp và người dân, điều họ mong muốn trong giai đoạn tới không chỉ là những gói hỗ trợ ngắn hạn, mà là một môi trường chính sách ổn định, minh bạch và có thể dự báo. Đó chính là nền tảng để niềm tin được củng cố, đầu tư được khơi thông và tăng trưởng được duy trì.

Trong bối cảnh nền kinh tế đang chuyển từ “chống chịu” sang “kiến tạo phát triển”, chính sách tài khóa vì vậy được kỳ vọng sẽ tiếp tục đóng vai trò không chỉ là công cụ điều tiết, mà là một trụ cột chiến lược, đồng hành cùng doanh nghiệp và người dân trên con đường hướng tới tăng trưởng bền vững và thịnh vượng hơn trong những năm tới.