Đa dạng hóa nguồn vốn thực hiện dự án đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng

Chính phủ yêu cầu đa dạng hóa nguồn vốn để thực hiện Dự án tuyến đường sắt Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng. Ảnh minh họa

Cụ thể, Thường trực Chính phủ giao Bộ Tài chính chủ trì, phối hợp với Bộ Ngoại giao, Bộ Xây dựng đẩy nhanh việc khởi động đàm phán Hiệp định vay vốn thực hiện Dự án này trong tháng 3/2026.

Ngoài nguồn vốn vay nói trên, Thường trực Chính phủ cũng giao Bộ Tài chính chủ động tính toán huy động vốn thực hiện Dự án từ nhiều nguồn: Vốn ngân sách nhà nước (bao gồm vốn kế hoạch đầu tư trung hạn, vốn từ phát hành trái phiếu Chính phủ và nguồn tiết kiệm 5% chi đầu tư công năm 2026 khoảng 50.000 tỷ đồng) và vốn vay (nếu đàm phán thuận lợi và lãi suất thấp)…

Tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng có tổng chiều dài tuyến chính khoảng 390,9 km, tuyến nhánh khoảng 27,9 km, đường đơn khổ 1.435 mm, tốc độ thiết kế 160 km/h đối với tuyến chính đoạn từ ga Lào Cai đến ga Nam Hải Phòng và tốc độ thiết kế 120 km/h đối với đoạn qua khu vực đầu mối TP. Hà Nội, tốc độ thiết kế 80 km/h đối với các đoạn tuyến còn lại.

Tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng đi qua 6 tỉnh/TP. gồm: Lào Cai, Phú Thọ, Hà Nội, Bắc Ninh, Hưng Yên và Hải Phòng; điểm đầu tại vị trí nối ray với đường sắt Trung Quốc thuộc địa phận phường Lào Cai (tỉnh Lào Cai), điểm cuối tại ga cảng Lạch Huyện (đặc khu Cát Hải, TP. Hải Phòng).

Dự án có tổng mức đầu tư hơn 203.200 tỷ đồng, được thực hiện theo hình thức đầu tư công.

Theo lộ trình, Dự án tuyến đường sắt Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng sẽ được hoàn thành chậm nhất vào năm 2030.

Ngày 19/12/2025 vừa qua, 5 ga thuộc Dự án thành phần 1 về đầu tư hạ tầng kết nối các ga trên tuyến và quảng trường ga (với tổng mức đầu tư 3.298 tỷ đồng) đã được khởi công xây dựng.

Trong khi đó, Dự án thành phần 2 sẽ đầu tư xây dựng công trình đường sắt từ điểm nối ray qua biên giới (tỉnh Lào Cai) đến điểm cuối tại ga Lạch Huyện (TP. Hải Phòng) với tổng mức đầu tư khoảng 155.503 tỷ đồng.

Theo lộ trình, Dự án thành phần 2 sẽ hoàn thành lập Báo cáo nghiên cứu khả thi vào tháng 6/2026; thẩm định, phê duyệt dự án đầu tư trong tháng 7/2026; triển khai song song lập thiết kế kỹ thuật từ tháng 02/2026 - 8/2026; thẩm định, phê duyệt các gói thầu và tổ chức lựa chọn nhà thầu thi công từ tháng 9/2026 - 12/2026; dự kiến sẽ triển khai thi công từ tháng 12/2026 sau khi hoàn thành giải phóng mặt bằng vào tháng 9/2026.

Với tiến độ như trên, Thường trực Chính phủ yêu cầu Bộ Xây dựng tiếp tục chỉ đạo Ban Quản lý dự án, nhà thầu tập trung đẩy nhanh tiến độ triển khai thi công Dự án thành phần 1 và hoàn thành đúng tiến độ; đồng thời chỉ đạo Ban Quản lý dự án, tư vấn chậm nhất trong tháng 3/2026 phải hoàn thành Báo cáo nghiên cứu khả thi của Dự án thành phần 2 để được phê duyệt vào tháng 7/2026, trên cơ sở đó triển khai thi công một số hạng mục chính trong quý III năm nay.

Ngoài hai Dự án thành phần 1, 2, Dự án tuyến đường sắt Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng còn bao gồm các dự án khác về giải phóng mặt bằng và di dời hạ tầng lưới điện.

Riêng việc đàm phán Hiệp định xây dựng cầu đường sắt qua biên giới Việt – Trung, Bộ Xây dựng được giao chủ trì, phối hợp với Bộ Ngoại giao đẩy nhanh đàm phán Hiệp định trong quý I/2026.

Đối với việc xử lý vấn đề chồng lấn với dự án đường bộ cao tốc kết nối sân bay Gia Bình, Thường trực Chính phủ giao Bộ Xây dựng và UBND TP. Hà Nội thống nhất giải pháp xử lý chồng lấn trong quý I/2026; Bộ Xây dựng chủ động theo thẩm quyền triển khai các công việc để đồng bộ với dự án đường bộ cao tốc kết nối sân bay Gia Bình.

“Trong quá trình đó, các địa phương và Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) khẩn trương triển khai công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, giải phóng mặt bằng và di dời hạ tầng kỹ thuật điện dự án”, Thường trực Chính phủ yêu cầu.