Mỗi chuyến đò một câu chuyện
Những ngày này, Khu du lịch sinh thái Tràng An (Ninh Bình) tấp nập du khách. Tại khu vực bến thuyền, từng đoàn người nối nhau xuống thuyền; dưới mặt nước, những chiếc đò nhỏ liên tục rời bến, len giữa những dãy núi đá vôi và các hang động.
Hình ảnh những người chèo đò trong bộ đồng phục màu xanh, đầu đội nón lá, tay thoăn thoắt mái chèo. Họ vừa là người điều khiển đò, vừa trở thành những “hướng dẫn viên” đặc biệt trên hành trình đưa khách khám phá Tràng An.
Trên chiếc đò mang số hiệu 1448, sau khi nhắc du khách mặc áo phao, ngồi đúng vị trí, chị Nguyễn Thị Luyện (44 tuổi) bắt đầu đưa thuyền rời bến.
Trên suốt hành trình, ngoài việc tập trung điều khiển con đò đi qua những hang động một cách an toàn, chị Luyện còn giới thiệu cho du khách những điểm tham quan, hang động, đền, phủ nằm trên dọc tuyến tham quan.
“Khách đi cả chặng đường dài để đến Tràng An tham quan nên mình cũng phải trò chuyện, giới thiệu để họ hiểu thêm về Tràng An. Khách nước ngoài nhiều nên những người chèo đò chúng tôi cũng học thêm một số câu tiếng Anh giao tiếp đơn giản” - chị Luyện nói.
Công việc tưởng như chỉ cần sức khỏe, nhưng để được chèo đò phục vụ du khách suốt nhiều giờ đồng hồ, người chèo đò ở đây phải đáp ứng các yêu cầu về kỹ năng, an toàn và trải qua đào tạo, kiểm tra theo quy định.
Đặc biệt, khi thuyền đi vào các hang động có không gian hẹp, người chèo đò phải quan sát kỹ, điều chỉnh hướng đi để tránh va vào vách đá, đồng thời thường xuyên nhắc du khách cúi đầu hoặc không chạm tay vào nhũ đá.
"Ở Tràng An hiện nay có 4 tuyến tham quan, thời gian tham quan mỗi tuyến kéo dài từ 1,5 - 3 giờ đồng hồ. Công việc tuy vất vả nhưng suốt hành trình, chúng tôi vẫn giữ nụ cười thân thiện và trò chuyện với du khách. Với chúng tôi, những câu chuyện trên mỗi chuyến đi cũng là một phần niềm vui của nghề" - chị Trần Thị Hằng Nga, một lái đò tại Tràng An chia sẻ.
Thu nhập phụ thuộc vào lượng du khách
Phía sau khung cảnh nhộn nhịp của một trong những điểm du lịch nổi tiếng bậc nhất ở Ninh Bình là câu chuyện mưu sinh không ít nhọc nhằn của những người chèo đò tại Tràng An.
Theo những người chèo đò ở đây, số lượng lao động tham gia phục vụ tại Tràng An khá lớn. Trong đó, đa phần là phụ nữ, việc chở khách được sắp xếp theo thứ tự để bảo đảm các lái đò đều có cơ hội làm việc.
Tuy nhiên, lượng khách không phải lúc nào cũng ổn định. Vào mùa cao điểm hoặc những ngày cuối tuần, bến thuyền đông đúc mỗi ngày, người chèo đò ở đây có thể chèo từ 1 - 2 chuyến. Ngược lại, những ngày vắng khách, người chèo đò có thể phải chờ từ 1 - 2 ngày mới đến lượt.
Chị Luyện cho biết, có thời điểm một tháng chỉ thực hiện được vài chuyến. Khi không đến lượt chèo đò, nhiều người trở về nhà làm ruộng, chăn nuôi hoặc tìm thêm công việc khác để có thu nhập.
“Làm nghề này thu nhập phụ thuộc vào khách du lịch. Nếu khách đông thì thu nhập mỗi tháng cũng được 7 - 8 triệu đồng. Nhưng nếu khách ít thì chỉ được 2 - 3 triệu đồng mỗi tháng" - chị Luyện chia sẻ.
Với chị Trần Thị Hằng Nga, chèo đò là sinh kế quan trọng mang lại thu nhập chính cho gia đình. Trước đây, chị chủ yếu làm nông nghiệp. Khi việc sản xuất không còn thuận lợi, chị chuyển sang nghề chèo đò phục vụ khách du lịch.
"Chèo đò ở đây không chỉ cần có sức khỏe, mà còn đòi hỏi sự kiên nhẫn. Sau mỗi chuyến kéo dài hàng giờ đồng hồ, cảm giác đau lưng, mỏi vai, tê tay là điều khó tránh khỏi. Nhưng chúng tôi cảm thấy vui, vì mỗi ngày được gặp gỡ và trò chuyện với nhiều du khách trong nước và quốc tế, được giới thiệu về quê hương Ninh Bình đến với du khách” - chị Nga nói.
Được biết, Khu du lịch sinh thái Tràng An hiện có khoảng trên 2.000 người chèo đò, trong đó phần lớn là phụ nữ. Những người chèo đò ở đây đều là người dân địa phương. Tất cả những người chèo đò ở đây đều được tập huấn và cấp chứng chỉ lái đò. Ngoài ra, họ còn được tập huấn về nghiệp vụ du lịch. Bình quân thu nhập mỗi tháng của những người chèo đò ở đây đạt từ 5 - 7 triệu đồng.
